Minnerunngitsumiguna COVID-19-ip akiorniarneranut unammillernartut annertuut pissutigalugit, Demokraatit aaliangersimasut naalakkersuisoqatigiinnut maj 2020-mi ilanngutissalluni. COVID-19-mut akiuiniarneq iluatsilluarsimavoq, ataatsimoorlutalu virusi annertuumik Nunatsinnut eqquttaaliorsimavarput. Nunatsinni killilersuutit tamanna pissutigalugu allanut sanilliullugit sakkortuallaarsimanngillat. Taamaakkaluartorli pissusissamisoorpoq anguniakkat pilersaarutillu nalunaarutigissallugit, qanoq ililluta nunarput ammaqqissinnaagipput inuussutissarsiortunut minnerunngitsumillu takornariaqarnermik suliaqartunut iluaqutaasussamik. Aajukulu siunnersuutikka.

Anna Wangenheimimit, Demokraatit tunuliaqutaralugit Inatsisartunut sassartumit

Ullumininnguit qaangiupput paasineqarmat, Narsami inuk ataaseq COVID-19-imik tunillatsissimasoq. Tamatsinnut eqqaasitsissutaavoq, suli immitsinnut paarisariaqartugut, aammalu nappaassuaq tuniluuttoq suli qaangiutinngitsoq. Taamaattumik pingaartuuvoq, oqartussat piumasaqaataanik malinninnissaq sapinngisamik kiffaanngissuseqarluta eqqasuuteqaratalu inuunissatsinnut aammalu tuniluunneq pinngitsoortinniarutsigu. Pissusilersornitsigummi aammalu akisussaassuseqarnitsigut aatsaat qulakkeersinnaagatsigu, nunatut inuiattullu nappaassuup tuniluuttup Kalaallit Nunaannit isumannaatsumik toqqissisimasumillu qaangernissaanut.

Taamatut oqareerlunga, pingaartippara, akisussaassuseqartutut aaliangiisartuulluta qulakkiissagipput, inuiaqatigiit unittuunnginnissaat. Qineqqusaarnermi pingaartut saqqumilaartullu ilagisariaqarpaat, qanoq isilluta nunatta siunissaa qulakkeersinnaagipput ersarissumik paasinartumillu ammaaqqinnissamut iliuuseqarnikkut. Politikkikkut akisussaaffimmik tigusisariaqarpugut, nunap ammaqqinnissaanut pitsaanerpaamik iliorniassagutta, nappaassuup tuniluuttup akiorniarneqarneratut pitsaatigisumik.

Eqqarsarluaqqaarani ammaaqqinnerup kingunerissavaa inuussutissarsiortut ilungersoreeqisut ajutoorluinnarnerannik. Ikiorsiissutit naaffeqanngitsumik ingerlasinnaanngillat, taamaattumilluuna pisariaqartoq, eqqarsaatigilluakkamik ammaaqqinnerup pilersaarusiornissaa, inuussutissarsiortut aningaasarsiornissaminnut periarfissaannik taperserlugit innuttaasut peqqinnissaat akiginngikkaluarlugu. Taassuma saniatigut puigussanngilarput imaariaannaammat, pilersaarusiornerlutamik aammaaneq tuniluunnermik annertuumik kinguneqarsinnaammat, ima peqqinnissaqarfimmik nanertuutaatigisinnaalluni, innuttaasut peqqinnissaannut ulorianartorsiortitsilluni.

Takusinnaasakka malillugit pingaartuuvoq, ammaaqqinnissamut pilersaarut pitsaasoq ukuninnga imaqassasoq:

-Misissuisarfiit pilersaarusiorlugit teknologiimillu ineriartortitsineq tunngavigalugu angerlarsimasussaatinaanermi (karantæne) ullut amerlassusai ikilisinniarlugit.

-Ataatsimoorsinnaanermut killiliussat piffissami aaliangersimasumi annikillisikkiartuaarlugit, timersortartuutigut unamminernut naapeqqittalerniassammata. Kulturimut tunngasunik aaqqissuussinerit tassanilu aamma tusarnaartitsinerit ingerlateqqinneqartalernissaat periarfissillugu. Aammalu unnuisarfiit aaqqissuussisartullu allat ataatsimeersuarnernit annertuunik ingerlatseqqissinnaalernissaat periarfissillugit.

-Akiuussutissamik kapuinissamut pilersaarutit ersarissarlugit angalasinnaanermullu killilersuutit immikkut ittut periarfissalersillugit apeqqutaatillugu, piffimmi pineqartumi qassit akiuussutissamik kapitissimanersut. Taamaaliorneq takornarianik sullissisunut ilungersoreeqisunut iluaqutaassaaq.

-Akiuussutissamik kapuinissap sunniuteqarluartussap pilersaarusiornissaa, soorunami inuiaqatigiinni sanngiinnerusut peqqinnissaqarfimmilu sulisut pingaarnerutillugit, tamatumalu kingorna inuit, takornariaqarnermik suliallit imaluunniit allat inuussutissarsiornerup ingerlaqqinnissaanik suliaqartut.

-Akiuussutissamik kapitissimanermut uppernarsaatip eqqunnissaa, annertunerusumik periarfissiiniarluta soorlu kulturikkut aaqqissukkat, tusarnaartitsinerit ingerlatilernissaat aammali takornariaqarnermik sulialinnut- neriniartarfinnullu siuariartuutaasumik ineriartuutaasumillu.

-Qulakkiissavarput piginnaaneqarluartunik sulisoqarnissarput, inuiaqatigiit ingerlajuarnissaata qulakkeernissaanut aammalu tassunga atatillugu ersarissarlugu, tassunga atasumik inuiaqatigiinni pingaaruteqaartuni sullissisut kikkuuneri, taamaalilluta nalornissuteqaqqunata.

-Qulakkiissavarput innuttaasunut ammaaqqinnissamut  suliniutinullu paasissutissanik ilisimatitsiuarnissarput, tassani pineqarluni inernerisinnaasaata ilisimatitsissutiginissaa, paasiuminartumik ersarissarlugu, suna naatsorsuutigineqarsinnaanersoq aammalu qaqugu tamanna naatsorsuutigineqarsinnaanersoq. Tusagassiineq ataavartumik ingerlanneqarnissaa qulakkeerneqartariaqarpoq inuaqatigiinnut toqqissisimanaqqullugu.

Kialluunnit qularutigissanngilaa, uagut Demokraatiniit piareersimagatta partiit allat inuussutissarsiortullu peqatigalugit ersarissumik ammaaqqinnissamut suliniuteqarnerput politikkikkut nukittuumik siuttoqarnikkut. Ataatsimoorluta imaannaanngitsumik unamminartoq taanna qaangersinnaavarput.